Xuất khẩu thủy sản: Doanh nghiệp phải thích ứng thị trường nhanh biến đổi

Xuất khẩu nông lâm thủy sản “mở hàng” giảm 1,4%

Thủy sinh sản sang Trung Quốc sẽ tăng mạnh

Cảnh báo lường đảo xuất khẩu thủy sản

Ông Dũng cho biết, cơ cấu hoạt động trao đổi xuất khẩu thủy sản vietnam đang có sự đổi thay nhanh, trong đó Trung Quốc và Hong Kong nổi lên, trở thành một trong ba đối tác lớn nhất của thủy sinh sản khẩu vietnam cùng với Mỹ và EU. Xuất khẩu thủy sản vietnam sang hoạt động trao đổi này từ 3,07% năm 2011 tăng lên 10,3% (năm 2015) và 17,8% (năm 2016). Đặc biệt, kim ngạch xuất khẩu cá tra sang TQ năm 2016 tăng 88,7% so với năm 2015. Với dân số trên 1,3 tỷ dân, Trung Quốc là một trong những hoạt động trao đổi tiêu thụ thủy sản lớn nhất quả đât, theo dự đoán, có thể tăng đến 20 tỷ USD năm 2020.

Xuất khẩu thủy sản: Doanh nghiệp phải thích ứng thị trường nhanh biến đổi - 1

Ngành cá tra và thủy sản VN đang có tiềm năng xuất khẩu lớn nhưng cũng không ít gian khổ. Ảnh: Cảnh Kỳ.

Tăng xuất khẩu chính ngạch

Tuy nhiên, theo ông Dũng, dù rằng là hoạt động trao đổi tiềm năng nhưng cũng không thuận lợi cho tổ chức (DN) vietnam, bởi hoạt động trao đổi này không dễ tính như lúc trước, họ đã khởi đầu có những quy định tiêu chuẩn nghiêm nhặt. Nhà cung cấp phải có chứng thực về chất lượng, item đạt đủ đề nghị của Chính phủ vietnam và Trung Quốc, xuất khẩu theo đường chính ngạch, đạt đề nghị bình yên vệ sinh thực phẩm, đồng thời cần nhân ái viên biết tiếng Trung để giao thiệp với đối tác Trung Quốc. “Nếu chúng ta không đổi thay mà cứ theo lề thói lúc trước như các hoạt động trao đổi Mỹ hay EU, rồi bảo họ khó tính khó nết, gây khó dễ thì sẽ không xuất khẩu được, do vậy chúng ta phải quan tâm đến chất lượng item của mình” – ông Dũng nói.

Ông Lê Thanh Thuấn – Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tập đoàn Sao Mai cho biết, bây chừ đường tiểu ngạch quá nhiều, chiếm đoạt đến 70%. Để bình ổn lâu dài thì phải xuất khẩu theo đường chính ngạch”- ông Thuấn nói. Theo ông, muốn vậy, DN phải chủ động được tất cả các khâu, nhất là về con giống. “Hiện chúng ta đang rất thiếu nguồn giống, con giống lâu nay đã bị thoái hóa do trùng huyết hệ, đây cũng là báo động cho các nhà làm ăn lớn”- ông Thuấn cảnh báo.

Ông Võ Thành Hiệp – GĐ Công ty CP Thủy sản Hưng Trường Phát (Bến Tre) cho biết item nghêu của doanh nghiệp đạt chất lượng và đã xuất khẩu sang châu Âu, Hàn Quốc. Hiện có đối tượng mua hàng ở Trung Quốc muốn mua item của doanh nghiệp và muốn nhập theo đường chính ngạch nhưng lại chưa được chuẩn y. Trong khi đó, thây mặt một DN khác cho rằng khi tôm được mùa, thương lái theo đường ngao du vào mua với giá lúc đầu rất cao, nhưng sau đó thì “mất tích”, gây khó cho người nuôi…

Theo ông Võ Đông Đức – TGĐ Công ty CP Xuất nhập cảng thủy sản Cần Thơ (Caseamex), Trung Quốc là hoạt động trao đổi rất quyến rũ cho các DN xuất khẩu, có thuận lợi về giao thương, tập quán tiêu xài gần giống người VN, tiêu thụ được hồ hết các item từ cá tra… Tuy nhiên, việc trao đổi qua biên thuỳ cũng có khi bất cập, hàng hóa bị ách tắc, trong khi đó việc xuất khẩu chính ngạch, tính sổ bằng ngoại tệ chưa nhiều, thuế cao (13%).

Nâng hàng rào kỹ thuật

Ông Marieke Van der Pijl – Phó Chủ tịch Tiểu ban Kinh doanh thực phẩm, nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản (Hiệp hội DN châu Âu tại VN) cho rằng những lô hàng của VN không được bằng lòng thường do vấn đề bình yên thực phẩm, khó truy tìm xuất…, duyên cớ khác là thiếu cơ nhạo báng hiệu quả để DN của VN làm việc với DN của EU. Theo ông Marieke, khi hàng rào thuế quan hạ xuống thì hàng rào kỹ thuật tăng lên, ngay cả khi có hiệp nghị hòa bình thương nghiệp với EU. Vì vậy, các chuẩn mực của VN phải được nâng cao, cơ quan kiểm định của vietnam phải được xác nhận theo chuẩn quốc tế, vietnam cần bảo đảm bình yên thực phẩm sau cảnh báo của EU, hạn nhạo báng dư lượng kháng sinh…

Với hoạt động trao đổi Nhật Bản, đây là hoạt động trao đổi nhập cảng thủy sản lớn nhất quả đât, khoảng 15 tỷ USD/năm, nhưng cá tra VN vẫn chưa vào được hoạt động trao đổi này. Theo bà Dương Linh Trang – TGĐ Công ty Saraya Greentek, người Nhật thích ăn cá sống nhưng phải tươi ngon, trong khi đó họ cho rằng cá tra vietnam chưa đạt đề nghị. Nguyên nhân chính về vi phạm luật vệ sinh bình yên thực phẩm vào Nhật Bản là nhiễm khuẩn chéo.