'Đứt ruột' nhìn điều chết mà không thể cứu!

'Đứt ruột' nhìn điều chết mà không thể cứu!

Nông dân Việt xuất ngoại thuê đất trồng xoài

‘Sát thủ’ bọ xít tiến công, người trồng điều khóc ròng rã

Dân vùng biên An Giang chuyển sang trồng đậu bắp Nhật

Trong những ngày đầu 04 tuần 3, chúng tôi về ba huyện phía Nam (Đạ Huoai, Đạ Tẻh, Cát Tiên) và huyện mới Đam Rông của tỉnh giấc Lâm Đồng.

Chúng tôi chứng kiến nỗi thuyệt vọng của những người trồng điều nơi đây. Hàng ngàn hecta điều của dân cày bị “lâm bệnh” – hoa, lá và trái điều bị cháy khô, trơ cành. Người dân trồng điều đang đứng trước nguy cơ tay trắng.

Nông dân toá chạy

Theo mày mò của chúng tôi, nhiều năm qua, 1kg điều tươi loại đẹp chỉ được bán với giá 15.000 – 30.000đ và có năm còn 8.000đ/kg. Trong khi đó 1ha điều nhàng nhàng mỗi năm chỉ cho thu hoạch 2,5 – 3 tạ thì người dân cày gần như không có lãi.

Bên cạnh đó, các loại sâu bệnh liên tục phá hoại khiến cho nhiều năm liền cây điều gần như bị mất trắng.

Đưa chúng ra thăm vườn điều 600 cây đang “giễu cợtt đứng”, ông K’Nhũng ở xã Phước Lộc, huyện Đạ Huoai âu sầu nói: “Nhìn vườn điều mà đứt ruột đứt gan em ạ! Cả nguồn sống của gia đình đều dựa cả vào vườn điều này. Giờ không biết lấy gì ăn”.

Tiếp lời ông K’Nhũng, bà K’Hiềm có vườn bên cạnh, chỉ tay về phía vườn điều đang trơ cành, bà nói: “Gia đình tôi trồng khoảng 3 hécta cây điều, hàng năm vào thời điểm nay, gia đình tôi đã thu hoạch được gần cả tấn trái, năm nay coi như mất trắng”.

Còn ông Cil Ha Chang ở xã Đạ Tồn huyện Đạ Huoai, người từng gắn bó với cây điều hàng chục năn nay, ông nói: “Dịch bệnh trên cây điều hình thành càng ngày càng nhiều và rất khó điều trị. Dù chúng tôi đã phun rất nhiều loại thuốc theo chỉ dẫn của ngành công dụng nhưng không có kết quả thu nhập không quá 10 triệu đồng/hécta. Chắc gia đình tôi phải chặt phá trồng loại cây khác thôi!…”.

Trao đổi với chúng tôi, ông Đặng Thanh Minh (xã Đạ Tồn, huyện Đạ Huoai), người đã quay lưng với cây điều cho chúng tôi biết: “Lý do gia đình tôi chặt bỏ vườn điều 3 hécta để trồng loại cây khác là một hécta mỳ cao sản cho thu nhập mỗi năm không dưới 90 triệu đồng; con số này của cây cacao là 100 triệu đồng; một số cây ăn quả trên 100 triệu đồng…”.

'Đứt ruột' nhìn điều chết mà không thể cứu! - 1

Sâu bênh tiến công khiến dân cày trồng điều nguy cơ tay trắng- Ảnh: Cao Diên

“Bó tay” trước dịch bệnh?

Dịch bệnh trên cây điều đã xuất hiên từ nhiều năm nay, nhưng những năm gần đây thì bùng phát mạnh, gây thiệt hại lớn cho dân cày trồng điều. Trong khi đó, nghành công dụng cũng đành “bó tay” nhìn hàng nghìn hécta điều của dân cày giễu cợtt mòn.

Theo thống kê của ngành nông nghiệp, toàn tỉnh giấc Lâm Đồng có trên 20.000 hécta điều, chính yếu tụ hội ở 3 huyện phía Nam là Đạ Huoai với hơn 9.000 hécta, Đạ Tẻh khoảng 8.114 hécta và Cát Tiên là 5.550 hécta.

Tại huyện Đạ Tẻh, tới thời điểm này, toàn huyện đang có 7.104 hécta /8.114 hécta điều bị bọ xít muỗi và bệnh thán thư gây hại. Trong đó, có 3.090 hécta bị nhiễm bệnh nhàng nhàng từ 50 – 70%, 4.790 hécta bị gây hại nặng trên 70% và 234 hécta bị cháy khô không có tài năng bình phục.

Ông Trần Quang Trừng – Trưởng Phòng NN&PTNT huyện Cát Tiên cho biết, từ nhiều năm qua, cơ quan công dụng của huyện đã tìm nhiều giải pháp để cứu chữa cây điều nhưng hiệu quả mang lại không cao, và toàn huyện đã có trên 80% quy mô điều bệnh gây hại.

Trong khi đó, một cán bộ chuyên môn của Phòng NN&PTNT huyện này “tiết lộ”: “Bệnh trên cây điều thì chúng tôi biết rất rõ rồi đấy. Nhưng lại chưa có thuốc đặc trị tận gốc căn bệnh, khiến cho không chỉ người trồng điều thoái chí, mà ngay cả cơ quan chuyên môn chúng tôi cũng “mệt mỏi!…”.

Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh giấc Lâm Đồng Nguyễn Văn Sơn – cho biết đã nắm được thực trạng dịch bệnh xảy ra trên cây điều tại các địa phương trong tỉnh giấc.

“Tình trạng này không riêng gì Lâm Đồng mà trên toàn quốc. Trước hết, chúng tôi đang triển khai các giải pháp ngăn cắp thiệt hại, bảo vệ cây cho sang năm ra quả. Tinh thần là cứu được cây nào hay cây đấy. Chúng tôi đang lãnh đạo các xã tiến hành thống kê thiệt hại và công bố lên sở. Sau đó sở sẽ đề nghị tỉnh giấc mức hỗ trợ theo Nghị định 02 của Chính phủ về cơ giễu cợt, giễu cợt độ hỗ trợ sinh sản nông nghiệp để khôi phục sinh sản vùng bị thiệt hại do thiên tai, dịch bệnh”!, ông Sơn nói

'Đứt ruột' nhìn điều chết mà không thể cứu! - 2

Điều giễu cợtt khô vì bị sâu bệnh tiến công- ảnh_ Cao Diên

Mới đây, chính quyền tỉnh giấc Lâm Đồng cũng đã ban bố sự tuyển lựa thích hợp lý là phải thay thế chí ít 2.200ha điều kém chất lượng bằng cây cao su theo chương trình sản xuất cây cao su của tỉnh giấc.

Bên cạnh đó, một quy mô điều có thể giữ lại, nhưng phải được trồng xen với một số loại cây trồng khác nhằm tăng hiệu quả kinh tế trên cùng một quy mô cây trồng.

Rõ ràng việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng để tăng thu nhập nhập cho người dân là việc đáng làm. Tuy nhiên, việc ào ạt chuyển đổi cây điều sang trồng một số loại cây công nghệ khác có phải là tuyển lựa tốt nhất hiện thời?

Vì đây cũng là loại cây lâu năm, mất nhiều thời kì mới thu hoạch, và liệu tới lúc đó loại cây trồng mới này đem lại hiệu quả kinh tế cho người dân cày? Hay là lại mất chí ít 4 năm trồng, chăm nom rồi lại chặc bỏ để trồng loài cây khác?

Trước mắt cần tìm ra phương thuốc đặc trị bệnh trên cây điều của dân cày.

Nguy cơ xóa sổ cây điều

Ngành đóng hộp hạt điều xuất khẩu đã giải quyết công ăn việc khiến cho hàng chục vạn công nhân tại chỗ ở khắp vùng Tây nguyên. Tuy nhiên, trong nhiều năm qua giá hạt điêu luôn bấp bên và nay dịch bệnh hoành hành khiến cho người dân cày không còn mặn mà đã chặt bỏ cây điều và nguy cơ xóa sổ cây điều tại vùng đất Nam Tây nguyên.